De Dutch approach houdt in, dat jongeren die aangeven te twijfelen over hun gender, al vanaf hun 13de puberteitsblokkers krijgen voorgeschreven. Deze verhinderen dat een kind onder invloed van de zelf aangemaakte geslachtshormonen uitrijpt tot ofwel een meisje ofwel een jongen. Het idee hierachter is, dat de jongere in kwestie dan meer bedenktijd heeft om definitief te besluiten welk gender hij of zij wil zijn, mét het bijbehorende lichaam.

Omdat in die bedenktijd nog geen geslachtskenmerken ontstaan (zoals borsten bij meisjes, zware stem bij jongens) zou dit bij die jongeren het ongemak over het zich wellicht ‘verkeerd’ ontwikkelende lichaam voorkomen, waardoor ze er psychisch beter aan toe zijn.  

Het Cass-report

Deze week kwam het Cass-report uit in Engeland, een uitgebreide, door de National Health Service aangevraagde review van de transgenderzorg daar en in andere landen die maar liefst vier jaar geduurd heeft. De Dutch approach speelt een sleutelrol in dat rapport, en dat zegt daarover onder meer:

‘Het duurt vaak vele jaren voordat zeer positieve onderzoeksresultaten worden opgenomen in de medische praktijk. (…) Precies het tegenovergestelde gebeurde in de genderzorg voor kinderen. Slechts gebaseerd op één studie die suggereerde dat puberteitsblokkers het psychisch welzijn van een krap gedefinieerde groep kinderen met genderverwarring zou kunnen verbeteren, verspreidde deze praktijk zich snel naar andere landen. Prompt volgde ook een grotere bereidheid om te beginnen met mannelijke/vrouwelijke hormonen bij mid-teenagers, en het uitbreiden van deze aanpak naar een bredere groep adolescenten die niet voldoen aan de toelatingscriteria voor de oorspronkelijke Nederlandse studie.’

Die eerste studie, gepubliceerd in 1998, was gebaseerd op één (!) patiënt, een meisje dat vanaf haar 13de puberteitsblokkers kreeg, en later in transitie ging naar man. Cohen-Kettenis bleef patiënten op deze manier behandelen, maar publiceerde pas in 2006 een artikel over haar behandelingsresultaten bij 54 patiënten. Die zouden inderdaad psychisch minder ongemak ondervinden van hun genderverwarring. Er zaten echter allerlei zwakheden in dat onderzoek, en een later onderzoek in Engeland kon die resultaten niet bevestigen.

Niettemin werd de Dutch approach razend populair onder gender-specialisten over de hele westerse wereld. Oorspronkelijk was die aanpak bedoeld voor jongeren die al van kinds af aan genderverwarring ervoeren, die bij het naderen van de puberteit verergerde. Ook waren kinderen met nog andere psychische problemen daarvan uitgesloten.

Grote meerderheid zijn pubermeisjes

Dat weerhield de volgelingen van de Dutch approach er niet van om tienduizenden jongeren die niet aan deze criteria voldeden ermee te behandelen. Vooral meisjes die als kind nooit enig blijk van genderverwarring hadden gegeven, maar op hun 14de of 15de plotseling ontdekten dat ze in het verkeerde lichaam zaten, gingen massaal aan de puberteitsblokkers. Ook blijkt een substantieel deel van de jongeren die nu aan zo’n transitietraject beginnen, autistisch te zijn, of depressief, of anorexia te hebben.   

Historisch is het altijd zo geweest, dat de meerderheid van de transmensen van geboorte man waren, en vrouw wilden worden.  Sinds een jaar of tien is dat omgeslagen: niet alleen zijn er van beide geslachten veel meer die in transitie gaan, maar de grote meerderheid bestaat inmiddels uit bovengenoemde pubermeisjes.   

Explosieve toename

Het totaal aantal jaarlijkse aanmeldingen bij genderjeugdklinieken in Groot-Brittannië is sinds 2010 verveertigvoudigd, maar het aantal meisjes tussen de 12 en 17 is verhonderdvoudigd. Het beeld in andere westerse landen als de VS, Zweden en Nederland is vergelijkbaar.

Transactivisten die grafieken met verwijzingscurves als bovenstaande zien, blijven beweren dat hier niets raars aan de hand is: pas nu het sociale stigma van ’trans’ af is, zien we hoe vaak het werkelijk voorkomt. Het Cass-rapport verwerpt deze verklaring. Meer sociale acceptie kan wel enige toename veroorzaken, maar niet zo’n explosieve toename en omkering van de geslachtsverhoudingen.

Daarentegen benoemt het Cass-report de beschikbaarheid van puberteitsblokkers en de Dutch approach als een belangrijke oorzaak:  ‘De verandering in het verloop van de verwijzingscurve in vele landen viel samen met het implementeren van de Dutch approach, eerst in Nederland en daarna op een vergelijkbare manier in andere landen.’

Vóór de zegetocht van de Dutch approach was het verre van vanzelfsprekend om jongeren met gendertwijfels op een medisch transitietraject te zetten. Ook nu zijn er genoeg genderspecialisten die stellen dat vrijwel alle jongeren over zulke twijfels heengroeien, zodat hormoonbehandeling echt de laatste optie moet zijn.

Blijkbaar is de optie voor behandelaars om farmaceutisch op de pauzeknop te drukken bijzonder aantrekkelijk, omdat het ogenschijnlijk alle mogelijkheden voor de jongere nog open houdt totdat die echt zeker weet wat die wil. In de praktijk blijkt van die bedenktijd niets terecht te komen: vrijwel iedere jongere die aan de puberteitsblokkers begint, stroomt door naar een behandeltraject met geslachtshormonen om van geslacht te switchen.

Fuik

Het lijkt er meer op, dat de puberteitsblokkers fungeren als incheck  – of zelfs als fuik – naar een volledig geslachtsveranderingstraject, inclusief operaties op het eind. Als je al jaren onder behandeling staat van een genderkliniek en zware medicijnen slikt die er voor zorgen dat je er op je 16de nog steeds uitziet als een kind, dan is het vast een hele grote stap om dan nog te zeggen: ‘bij nader inzien heb ik me vergist, ik stop met alles’.    

Puberteitsblokkers werden daarvoor slechts gegeven aan kinderen met een zeldzame lichamelijke ziekte waardoor ze al op heel jonge leeftijd, onder de tien, in de puberteit komen. Deze medicijnen zijn niet getest en expliciet goedgekeurd voor gebruik bij lichamelijk gezonde pubers: in de genderzorg worden puberteitsblokkers, zoals dat heet, off-label voorgeschreven.

Irritatie

Dat komt ook met andere medicijnen wel voor, als tijdelijke maatregel, maar je mag verwachten dat na vijfentwintig jaar off-label gebruik door tienduizenden jongeren, eens goed gekeken is naar de bijwerkingen en lange-termijneffecten. Helaas, er is nauwelijks onderzoek gedaan dat voldoet aan de wetenschappelijke criteria zoals die wel geëist worden voor elke andere tak van de geneeskunde.

Het is een van de weinige passages in het rapport waar voorzitter van de Review Hilary Cass openlijk irritatie laat blijken: ‘Gedurende deze hele Review was het overduidelijk, dat men heeft gefaald in het betrouwbaar, consequent en volledig verzamelen van zelfs de meest basale data en informatie; data worden vaak niet gedeeld of zijn niet beschikbaar.’

Wat is de rechtvaardiging?

En dit gaat verder dan slordigheid en luiheid. Cass was van plan een degelijk onderzoek op te zetten naar hoe het met al die jongeren op de langere termijn gegaan is, nadat ze van een jeugdkliniek voor genderzorg zijn doorgestroomd naar genderklinieken voor volwassenen. Deze klinieken weigeren medewerking aan dit onderzoek. Blijkbaar hebben ze geen enkel belang bij het goed inventariseren hoe het met hun klanten is afgelopen.

Ondanks de falende follow-up, is toch wel duidelijk dat in transitie gaan bepaald geen wondermiddel tegen psychisch leed is. Voor hun transitie heeft deze groep veel meer psychische problemen en een veel hoger suïcide-percentage dan hun leeftijdgenoten. Na hun transitie is dat nog steeds zo. Wat is dan in het algemeen de medische rechtvaardiging voor zo’n ingrijpend behandelingstraject? 

Geen tattoo, maar wel verandertraject

Jongeren die in transitie gaan zullen uiteraard zeggen dat ze dit zelf willen; niemand wordt daartoe letterlijk gedwongen. Maar aan informed consent moet je bij zo’n ingrijpende reeks behandelingen met levenslange consequenties heel hoge eisen stellen. Een 13-jarige mag niet zonder toestemming van de ouders een tattoo laten zetten, mag geen brommer rijden, niet stemmen en geen alcohol drinken. Maar die mag wel besluiten om een traject in te gaan dat zijn/haar puberteit jaren uitstelt en hem/haar levenslang afhankelijk maakt van hormonen; een traject dat onvruchtbaar maakt en in principe uitmondt in onherstelbare, zeer zichtbare chirurgische ingrepen.

Voor transactivisten is de Dutch approach heilig, een hoeksteen van de gender affirming care, zoals dat heet. Die reageren dus met ontkenning en verkettering op het Cass-rapport. Transactivisten willen met ideologisch gedreven roekeloosheid alle veiligheidsgordels in de geneeskunde losmaken om de transgenderzorg volgens hun agenda ruim baan te geven. En in die agenda staat niet op pagina 1, als eerste medische voorzorgsbeginsel, ‘Richt geen schade aan’.

Transactivisme zit in dezelfde politieke hoek waar het voorzorgsbeginsel wel wordt aangeroepen als er een nanogram glyfosaat in slootwater wordt aangetroffen. Maar de borsten van een 16-jarig meisje amputeren wegens een idee in haar hoofd dat daar door TikTok-video’s in geplant is, dat moet kunnen. Althans, in de VS gebeurt dat.  

Het tij is aan het keren

Transactivisten, en veel behandelaars, lijken niet geïnteresseerd in degelijk onderzoek en wetenschappelijke integriteit. Activisten en behandelaars zitten in die sector ook te veel bij elkaar op schoot. Verbijsterend zijn ook de oogkleppen van anderszins redelijke en goed geinformeerde mensen op dit onderwerp. Men is nog banger om voor transhater dan voor racist te worden uitgescholden, en reken maar dat transactivisten je voor transhater uitschelden zodra je een millimeter van hun partijlijn afwijkt. Ook Cass is verbijsterd hoe giftig het publieke debat hierover geworden is.

Door het interim Cass-rapport uit 2022 en ander kritische publicaties zijn Zweden en Finland al afgestapt van het voorschrijven van puberteitsblokkers als gewone medische zorg. Dat mag alleen nog in streng gecontroleerde medische trials. In Groot-Brittannië is een van de grootste gender-klinieken, Tavistock, vorig jaar gesloten na juridische procedures. Het tij is duidelijk aan het keren in de transgenderzorg. Beter laat dan nooit.  

Wetenschapsjournalist Arnout Jaspers schreef de bestseller De Stikstoffuik. Deze zomer verschijnt zijn nieuwe boek, over energietransitie in Nederland. Informatie voor media en boekhandel: info@blauwburgwal.nl

Wynia’s Week viert het vijfjarig bestaan. Wynia’s Week wordt mogelijk gemaakt door de vrijwillig betaalde abonnementen van de lezers, kijkers en luisteraars. Doet u al mee?

Het bericht Er komt een internationaal einde aan de al te gretige ‘Nederlandse’ behandeling van transpubers verscheen eerst op Wynia's Week.

Moeten transgenderklinieken zoals die van de Vrije Universiteit jongeren die twijfelen over hun geslacht wel drempelloos helpen met een medische transitie? Is het wel verstandig de rol van een deskundige of psycholoog af te schaffen en jongeren vanaf 16 jaar volledig de vrije keuze te laten welk geslacht ze willen aannemen?

Wanneer deze kanttekeningen in het debat klinken, dan volgen vrijwel direct luide beschuldigingen van transfobie. Waarom is open discussie over transgenderwetgeving en geslachtsverandering zo lastig?

Makkelijk punten scoren

De getalsmatig kleine groep transgenders staat de laatste jaren in maatschappelijke discussies te boek als kwetsbaar en als slachtoffer van discriminatie. Het Sociaal Cultureel Planbureau schreef in 2017 in Transgender personen in Nederland dat ‘trans-personen een kleine minderheidsgroep vormen die, ook in Nederland, nog regelmatig met negatieve bejegening, onbegrip en vooroordelen te maken krijgt’.

Politici als Frans Timmermans voeren mede daarom ‘pronouns’ (de gewenste voornaamwoorden: hij/hem, zij/haar, hen/hun) als moreel uithangbord in hun twitter-bio. In de campagne voor de Tweede Kamer-verkiezingen van maart 2021 liet D66-lijsttrekker Sigrid Kaag optreden met transgender en YouTube-influencer Nikkie de Jager (‘Nikkie Tutorials’).

Gevoel leidend

Belangengroepen voor transgenders als het Transgender Netwerk Nederland (TNN) hameren erop dat je moet kunnen zijn wat je je voelt. Zelfidentificatie gaat daarbij boven biologie. ‘Queer theory is bevrijding van het normale’ schreven Helen Pluckrose en James Lindsay in hun boek Cynical Theories. Queer theorie, die zijn oorsprong heeft in het werk van filosofen als Judith Butler – ziet een indeling in mannen en vrouwen als cisgendernormativiteit. En normativiteit, dat kan alleen maar slecht zijn.

Belangengroepen en transgenderactivisten zien de subjectieve factoren (‘je gender is wat je je voelt’) als leidend, ook in medische en juridische situaties. Vasthouden aan categorieën als geslacht en seksualiteit geldt als kunstmatig. Geslacht zou een reactionair construct zijn, een vorm van patriarchale onderdrukking die mensen in hokjes gevangen houdt.

Handige strategie

Transgenderactivisten en belangenorganisaties als TNN, Women Inc, het COC en ATRIA nemen min of meer als uitgangspunt: ‘wij hebben de moraliteit aan onze kant, verdere discussie over onze standpunten is onnodig’. En ze passen de strategie toe van no debating: bij voorkeur niet rechtstreeks in discussie gaan met tegenstanders.

Hun agenda voor transgenderrechten bevorderen ze vooral achter de schermen, via het beïnvloeden van politici en beleidsmakers of via het schrijven van lespakketten voor scholen. Een slimme strategie, waarbij de nuances en dilemma’s rond het onderwerp buiten de publieke discussie blijven.

Belangengroepen op zoek naar Goede Zaak

De belangengroepen die jarenlang vrouwenemancipatie, seksuele vrijheid en homo-emancipatie bevochten, zoals de Clara Wichmann-stichting, de Rutgers-stichting en het COC, hebben enthousiast de transgenderzaak op zich genomen. De T (transseksueel) en de I (interseksueel) in LHBTI krijgen de laatste jaren steeds meer aandacht. Zo ging de Gay Pride de Pride heten, om transgenders niet buiten te sluiten.

Deels is dit te verklaren vanuit het succes van deze organisaties in de afgelopen decennia. De homo-emancipatie is grotendeels bevochten, de vrouwenemancipatie heeft grote sprongen gemaakt. Men zoekt nieuwe doelgroepen en nieuwe cliënten om voor op te komen. Transgenders en intersekse-personen zijn dan een interessante én gezichtsbepalend goede zaak om voor te strijden.

In het pak genaaid

In The Corrosive Impact of Transgender Ideology uit 2020 beschrijft de Britse Joanna Williams dat bij het onderwerp transgenders sprake is van ideological capture: belangengroepen beheersen het ideologische denken rond het onderwerp. Wat weer leidt tot policy capture, het fenomeen dat politieke partijen en beleidsmakers het beleid rond transgenders door de belangengroepen en activisten zelf laten formuleren en het vervolgens onverkort overnemen.

Zo was de evaluatie van de bestaande Transgenderwet Recht doen aan genderidentiteit evaluatie drie jaar transgenderwet in Nederland 2014 – 2017 grotendeels gebaseerd op input van de eerder genoemde belangengroepen, de meningen van de doelgroep en positieve voorbeelden uit het buitenland.

In Nederland zijn de politieke partijen vrijwel allemaal aan boord of ze gaan in elk geval niet tegenhangen. Lisa van Ginneken van D66, zelf transgender, is een leidende stem in het debat en wuift zorgen en bezwaren weg. Zoals over de vraag of het voor vrouwen niet ongemakkelijk of potentieel onveilig voelt wanneer transgenders met mannelijke geslachtsdelen gebruik maken van een kleedkamer voor vrouwen.

In een artikel in De Correspondent met de kop Dankzij deze wet verbeter je met één letter je leven noemde Van Ginneken dat ‘ridicule argumenten’ want ‘mensen die kwaad willen’ hebben daar de transgenderwet niet voor nodig: ‘Een mannelijke verkrachter kan ook nu al een jurk aantrekken en binnenlopen.’

Uitdijende agenda

En er leven nog meer wensen. Zo daagde de non-binaire personal trainer Senn van Beek in maart 2022 de Nederlandse staat voor de rechter, omdat Nederland diens genderidentiteit niet erkent. De 32-jarige Van Beek, die zich man noch vrouw voelt en naar zich laat verwijzen met de voornaamwoorden ‘die’ en ‘diens’, eiste naast de erkenning ook een toegankelijke procedure om genderneutrale identiteitspapieren met een X erop te krijgen. VOLT, Bij1 en GroenLinks zijn voorstander van de mogelijkheid geen geslacht te hoeven registreren (registratie met een X) om non-binaire mensen tegemoet te komen.

Poserende politici

De wet stelde vóór 2014 een geslachtsveranderingsoperatie als voorwaarde om bij de burgerlijke stand ook volgens de wet van geslacht te mogen veranderen. De excuses die minister Ingrid van Engelshoven in 2021 aanbood voor de oude ‘Transgenderwet’ van vóór 2014 kwamen wat geforceerd over.

Huiver bij politici en opiniemakers

Er zijn een paar journalisten en opiniemakers die kanttekeningen plaatsen bij het vereenvoudigen van geslachtsverandering zoals voorzien in de nieuwe ‘Transgenderwet’. Die wetswijziging heet in werkelijkheid ‘wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek’, wat een stuk minder mediageniek klinkt. Het label ‘Transgenderwet’ maakt het gevoelsmatig al moeilijker om er tegenin te gaan.

Het voelt voor veel journalisten – een beroepsgroep die graag een zelfbeeld koestert van tolerantie en ruimdenkendheid – bovendien onprettig om in het publieke debat aan dezelfde kant te staan als de SGP, conservatief-rechtse Amerikanen en andere streng religieuze groeperingen.

En zelfs de SGP is er niet heel happig op om in discussie te gaan over transgenders. Zoals Volkskrant-columnist Martin Sommer opmerkte: ‘Onderschat niet de angst van politici voor de macht van de talkshowtafels.’

Critici zijn schietschijf

Journalist Jan Kuitenbrouwer schrijft voor de Volkskrant en HP/De Tijd met enige regelmatig kritische beschouwingen over de Transgenderwet waarbij hij wijst op mogelijke nadelige gevolgen van het verlagen van de drempel om je geslacht kunnen wijzigen én op de mogelijk nadelige gevolgen van te snelle of ondoordachte behandeling met puberteitsremmers. Kuitenbrouwer wees ook op recent onderzoek over de Tavistock-genderkliniek in Londen dat concludeerde dat de werkwijze van de kliniek vooral ‘bevestigend’ is en gericht op de wens van de jongere, en niet ‘onderzoekend’.

In het Verenigd Koninkrijk en in Zweden gaan nu stemmen op om meer drempels voor behandeling op te werpen. In Nederland stellen de belangbehartigers van transgenders juist steeds dat de wachtlijsten bij klinieken te lang zijn en dat de ‘poortwachtersfunctie’ van psychologen moet worden afgeschaft.

Tirza de Fockert van GroenLinks schreef op 22 maart 2022 op Twitter: ‘Waarom blijft de Volkskrant keer op keer een podium bieden voor deze schadelijke haatpraat van Kuitenbrouwer jegens trans personen?’ En Sybren Kooistra, ook van GroenLinks, tweette dezelfde dag: ‘Dat de Volkskrant überhaupt Kuitenbrouwer als columnist heeft aangenomen (sinds een jaar). Om stelselmatig anti-transmensen, anti-antiracisten en anti-queer stukken te schrijven,’

Hoog oplopende emoties

Peter Vasterman en Renate van der Zee schreven in De Volkskrant een kritisch stuk over de Transgenderwet. Volkskrant-columnist Martin Sommer sprak van ‘geslachtswijziging bij wijze van adreswijziging’ en benadrukte dat ‘biologie bestaat, net als het onderscheid tussen de mannelijke en vrouwelijke sekse’.

COC-voorzitter Astrid Oosenbrug en TNN-voorzitter Brand Berghouwer schreven in reactie daarop in NRC dat kritische kanttekeningen als die van Sommer de transgenderzaak terugwerpen naar het verleden. ‘Soms bekruipt je het gevoel dat transgender personen weer door precies dezelfde vooroordelen en stereotypen heen moeten als waarmee lesbische, homoseksuele en bi mensen zeventig jaar geleden werden geconfronteerd.’

De beide belangengroepen spreken zelfs van ‘bureaucratisch geweld’ dat plaatsvindt ‘in de wachtkamer van de dokter, bij de douane, op je diploma en bij het legitimeren’ wanneer een transgender die zich vrouw voelt nog een M in het paspoort heeft.

Tegensprekers zijn gevaarlijk

Naast het label transfoob krijgen critici ook het verwijt kwetsbare transgenderjongeren aan te zetten tot depressies of tot zelfmoordgedachten. Tammy Schoots en Marte Hoogenboom schreven in NRC: ‘aanvallen op het bestaansrecht van transgender personen worden in grote mate gevoed door opiniestukken waarin ‘bezorgde’ schrijvers insinuaties op tafel leggen die de autonomie van een uiterst kwetsbare groep in twijfel trekken’.

Belangengroepen wijzen op het leed in de transgendergemeenschap, op het hoge zelfmoordcijfer, op geweld en vervolging tegen transgenders. Het bewijs voor het bestaan van een agressief en gevaarlijk klimaat tegen transgenders in Nederland is nu vooral anekdotisch.

Sylvana Simons en Lisa van Ginneken stelden op 13 januari 2022 Kamervragen aan minister Yeşilgöz-Zegerius van Justitie over moorden op, geweld tegen en zelfdodingen door transpersonen in Nederland. Dit naar aanleiding van de moord in Wassenaar op de 40-jarige uit Colombia afkomstige transvrouw en sekswerker Mónica Garces Florez, die bekend stond onder de roepnaam Briza.

Het Openbaar Ministerie noemt in zijn jaarlijkse rapportage van incidenten waar discriminatie een rol speelt (zogenaamde ‘Codis-feiten’) een klein aantal incidenten tegen transgenders. Dat transgenders relatief vaker slachtoffer zijn van moord blijkt momenteel niet uit cijfers van de Nederlandse politie.

Kritiek van feministen ongewenst

Voor feministen die transvrouwen zonder biologisch-fysiek vrouwelijke eigenschappen niet als vrouw willen aanduiden is het label TERF (Trans Exclusionary Radical Feminist) bedacht. Bedreigingen en intimidaties richting ‘TERF’s’ door radicale activisten zijn geen uitzondering, zoals richting de Britse hoogleraar Kathleen Stock.

Internationale sportbonden accepteren inmiddels sporters die ‘in transitie’ zijn in de competitie van hun voorkeur. In de praktijk gaat het vrijwel uitsluitend om transgenders die willen deelnemen aan vrouwencompetities. Transgender Lia Thomas neemt deel aan professionele zwemcompetities en wint daarbij vrijwel alle wedstrijden. De andere zwemsters leveren in de openbaarheid zelden tot nooit kritiek, maar de onvrede over competitievervalsing en ongemak in de kleedkamer leeft wel degelijk.

Gevolgen zijn complex en langdurig

Toch is het stellen van vragen juist in het belang van iedereen: van de groep jongeren met genderdysforie zelf, die niet gebaat is bij onzorgvuldig omgaan met ingrijpende behandelingen. Rond wetswijzigingen is nadenken over onbedoelde gevolgen juist een kerntaak van de wetgever en van de Tweede Kamer en is het niet verstandig om de emotie leidend te laten zijn.

Er zijn maatschappelijke gevolgen die iedereen aangaan. Zoals juridische gevolgen: moeten alle instellingen van de zwembaden tot de politie zich aanpassen aan een geslachtswijzing? Het College voor de Rechten van de Mens stelde in maart 2022 de 53-jarige Alexandra – een transvrouw met de fysieke geslachtskenmerken van een man – in het gelijk toen een sportschool in Alkmaar haar toegang tot de dameskleedkamer weigerde.

Genderneutrale taalsoep

Zijn er wellicht medische gevolgen, moeten zorginstellingen behandeling aanpassen? En zijn er gevolgen in het maatschappelijk verkeer, overal waar maar expliciet en impliciet onderscheid bestaat tussen mannen en vrouwen? Er ontstaat nu al een  genderneutrale taalsoep, met uitdrukkingen als ‘mensen die menstrueren’ en ‘zwangere mensen’.

Wetenschappelijk en medisch onderzoek maakt regelmatig en met goede redenen onderscheid tussen mannen en vrouwen. In theorie kunnen we alles genderneutraal maken. Maar dat kost veel moeite. En – niet onbelangrijk – de grote meerderheid, hoe begripvol die ook is voor de gevoelens van transgenders, wil dat waarschijnlijk niet. Zeker niet als het vereist dat iedereen het bewijs van zijn oren en ogen negeert.

Coen de Jong is schrijver van het indringende boek ‘Dwingeland. Orwell in de polder’, dat afgelopen zomer verscheen. ‘Dwingeland’ kost 20 euro en is overal verkrijgbaar, zoals HIER (geen verzendkosten). Veel leesplezier!

Het bericht Niemand is erbij gebaat dat discussie over geslachtsverandering wordt geregeerd door emoties verscheen eerst op Wynia's Week.