Sindsdien gaan mensen voortdurend de straat op in Iran. Amini wordt herdacht en er wordt geprotesteerd. Die protesten richten zich enerzijds op het geweld van de overheid, maar anderzijds – en primair – op de radicaal islamitische voorschriften die gecodificeerd zijn en streng gehandhaafd worden. Bart Collard betoogt dat de protestbeweging Nederlandse steun verdient.

Islamitische theocratie

Door de revolutie van 1979 is Iran een islamitische theocratie geworden. Artikel 2 lid 1 van de Iraanse Grondwet stelt dat Allah ‘exclusieve soevereiniteit heeft’ en dat er een ‘noodzaak is om mensen te onderwerpen aan Zijn bevelen’. Daarom hebben de geestelijken de macht in het land.

Na het overlijden van ayatollah Ruhollah Khomeini in 1989 werd Ali Khamenei de hoogste leider van Iran. De huidige president, Ebrahim Raïsi, stuurde eind jaren ’80 talloze martelingen aan en gaf opdracht tot duizenden politieke moorden. Raïsi heeft als geestelijke met politieke ervaring goede papieren om Khamenei ooit op te volgen. 

In de Iraanse theocratie gelden religieuze wetten en er is een religieuze politie die deze wetten handhaaft. De wetten komen direct voort uit de Koran – voor moslims het letterlijke woord van God – of worden daaruit afgeleid door geestelijken. Één daarvan is de hoofddoekverplichting.

De sluier in de Koran

Soera 33 vers 59 stelt dat een moslima ‘iets van haar overkleding over zich heen naar beneden [moet] laten hangen. Dat bevordert het best dat men haar herkent [BC: als moslim] en niet lastig valt.’ Dat lijkt een oproep te zijn voor het dragen van wijde kleding, waarbij het lichaam in elk geval vanaf de hals naar beneden bedekt zou moeten zijn. Gaat het hier ook om het bedekken van het hoofd?

Soera 24 vers 31 stelt dat moslima’s ‘hun sieraad niet openlijk [mogen] tonen, behalve wat gewoon al zichtbaar is. En zij moeten sluiers over hun boezem dragen en hun sieraad niet openlijk tonen, behalve aan hun echtgenoten of hun vaders of de vaders van hun echtgenoten’.

De vraag is wat Allah hier met ‘sieraad’ bedoelde. Het lijkt niet te gaan om de boezem, omdat die afzonderlijk genoemd is. Ook lijkt het niet om de vagina te gaan, tenzij Allah pleit voor seksueel opgewonden (schoon)vaders. Nee, het lijkt hier inderdaad te gaan om de haren en wellicht de hals. De haren zijn het sieraad van de vrouw. Hetgeen ‘wat gewoon al zichtbaar is’ is dan waarschijnlijk het gezicht. In de hadith, de overleveringen, wordt dit beeld bevestigd.

Zoals binnen alle religies worden dergelijke vrijheidsbeperkende voorschriften gevolgd door orthodoxe gelovigen. Seculiere, culturele of gematigde gelovigen hanteren doorgaans een meer vrijzinnig perspectief op zulke religieuze wetten. In islamistische regimes is daar echter geen ruimte voor.

Het sjiitische islamisme van het Iraanse regiem staat daarin niet op zich. De kroonprins van Saoedi-Arabië, Mohammed bin Salman, zou opdracht hebben gegeven om journalist Jamal Khashoggi in 2018 te laten vermoorden. De kroonprins werd in 2022 plots tot premier uitgeroepen, waarschijnlijk om vervolging te voorkomen. Hoewel de kroonprins enkele hervormingen doorvoerde waait er een islamistisch bewind in de oliestaat. Saoedi-Arabië staat bekend om het actief verspreiden van het wahhabi-salafisme.

Ook in Indonesië wint het islamisme terrein. Het parlement heeft daar een wet aangenomen die elke vorm van seks buiten het huwelijk strafbaar stelt. Geen one night stands, vaste sex buddies, of gewoon casual sex meer. En dus ook geen seks voor het huwelijk. Daarnaast geldt dat het promoten van anticonceptie strafbaar wordt. Niet langer de pil of condooms dus, maar slechts seks tijdens het huwelijk met als doel om kinderen te verwekken. Het betekent daarmee het juridische einde van het seksleven van homoseksuelen. Zo zijn er nog allerlei andere landen te noemen met heersende islamitische wetgeving.

Aanpassing hoofddoekplicht?

Als gevolg van de aanhoudende protesten deed het Iraanse regiem een ‘vage toezegging over mogelijke versoepelingen van de hoofddoekplicht’ en het zinspeelde erop dat de religieuze politie ontbonden zou worden. Zoals de hoofdredactie van De Telegraaf echter schrijft: ‘De ervaring leert echter dat het ayatollahbewind in Teheran aan de lopende band liegt en bedriegt.’ De eerdere belofte dat vrouwen zonder hoofddoek op met rust zouden worden gelaten werd immers ook niet in stand gehouden.

Wat is het lot van sportklimster Elnaz Rekabi? Tijdens een wedstrijd in Seoul sportte zij zonder hoofddoek op, ogenschijnlijk als steunbetuiging aan de protestbeweging. Ze werd vermoedelijk gedwongen om te verklaren dat ze de hoofddoek vergeten was en was na de wedstrijd ‘vermist’.

Terug in Iran werd ze onder huisarrest geplaatst, werd haar mobiele telefoon inbeslaggenomen, en werd gedreigd dat al het bezit van haar familie inbeslaggenomen zou worden als ze zou spreken. Een maand later werd Rekabi’s broer bespoten met pepperspray en werd hun ouderlijk huis vernield. Er zijn inmiddels echter ontelbare voorbeelden van wandaden van het regime tegen mensen als Rekabi. Het protesteren tegen de verplichte hoofddoek is levensgevaarlijk voor Iraniërs.

Liberalisme

Westerse samenlevingen zijn gebaseerd op het liberalisme. Iedereen mag doen – en laten – wat hij of zij zelf wil, zolang daarmee maar geen anderen worden geschaad. Mensen moeten vrij zijn om te dragen wat zij willen dragen. Eveneens geldt dat mensen vrij moeten zijn om niet te dragen wat zij niet willen dragen. In tegenstelling tot de islamitische theocratieën past een hoofddoekplicht daar niet bij.

Het gebrek aan vrijheid in niet-liberale samenlevingen veroorzaakt leed in grote mate. De protestbeweging tegen de verplichte hijab strijdt tegen onderdrukking en voor het liberalisme in Iran. De lange arm van Teheran reikt echter tot ver in de westerse wereld, waar politieke tegenstanders worden geïntimideerd, bedreigd en vermoord. Westerse landen, zoals Nederland en België, dienen zich actief uit te spreken tegen de religieuze wetten van het Iraanse regime.

De donateurs vormen het fundament van Wynia’s Week. Zij maken het mogelijk dat ons online magazine 104 keer per jaar verschijnt – ook straks weer, in 2023. Doneren kan op verschillende manieren, kijk HIER. Hartelijk dank!

Het bericht Landen als Nederland en België moeten zich uitspreken tegen de Iraanse hoofddoekwetten verscheen eerst op Wynia's Week.

Maar de vrouwen in Iran zijn wel zo ver dat ze zich steeds weer buigen over de hoofddoek. Het stuk textiel dat verplicht om het hoofd moet. Dit vraagstuk is ook in het Nederlandse publieke debat meerdere malen aan bod gekomen. Is het een vrije keuze of niet? Is het een vorm van onderdrukking? Kun je jezelf met een hoofddoek feministe noemen? Terechte vragen. Helaas blijft het antwoord zelden overtuigend en vaag. En wat ervan overbleef: een meerduidige situatie. De ene vindt het anti-feministisch, de ander vindt dat het prima samen kan gaan met het feminisme. Het is immers de vrijheid om zélf te mogen bepalen. 

Niet meer dit regime

En ik vind niets een betere aanleiding om het te hebben over de hoofddoek dan wat zich de afgelopen dagen heeft voorgedaan. Vrouwen die hun hoofddoek verbranden, vrouwen, in Iran, die neergeschoten werden omdat zij van zich lieten horen op straat. Zij willen niet meer. Niet de hoofddoek, niet de exorbitante regels en verplichtingen, niet dit regime!

Kun je iemand verplichten een hoofddoek te dragen? Ja, dat kan, dat zien we in Iran. Maar kun je ook iemand verplichten hem níet te dragen? Ja, dat zien we in Frankrijk. Daar is het in sommige omstandigheden, zoals bijvoorbeeld binnen het onderwijs, als docente niet meer mogelijk een hoofddoek te dragen bij het uitoefenen van je beroep.

Wat is de kern van de hoofddoek?

Ik ben er anders naar gaan kijken. Misschien iets liberaler. Als vrouwen met een hoofddoek zeggen dat dat voor hen geen onderdrukking is, dan neem ik dat voor waar aan. Zij weten dat immers beter dan ik. Maar we weten ook allemaal dat het meer is dan het dragen van een stuk textiel. De hoofddoek heeft een diepere betekenis, een betekenis die religie eraan geeft.  

Ik vind dat het tijd wordt om de kern van het dragen van die hoofddoek eens goed ter discussie te stellen. Als westerse vrouwen op die manier hun geloof willen belijden én beweren feminist te zijn, dan mag de vraag gesteld worden of de kern van het dragen van een hoofddoek ook echt feministisch is? Want waarom draag je die eigenlijk?

Schuilen achter de persoonlijke keuze

Ik groeide op met het idee dat de vrouw haar kuisheid moet bewaren, vroomheid moet uitstralen om zich te behoeden voor de seksuele lusten van de man. En échte emancipatie zou betekenen dat die verantwoordelijkheid ook wordt gelegd bij de man.

Hoewel ik zie dat deze interpretatie algemeen erkend wordt, krijg ik de indruk dat veel vrouwen er een eigen invulling aan geven wanneer zij te kampen krijgen met deze vragen. Ik denk dan aan Karima Rahmani (bekend van ‘Blijf Van Mijn Niqaab Af’). Toen haar eens tijdens een talkshow de vraag werd gesteld wat de essentie van het bedekken was, zei ze: ‘Dat is iets wat helemaal voor mijzelf is, het is een persoonlijke keuze, een spirituele binding die ik heb met mijn schepper.’

Niet overtuigend

Ik kreeg de indruk dat die vraag te confronterend voor haar was, alsof ze moest schuilen achter haar ‘persoonlijke keuzes’. Sterker nog, ze vond het een belediging dat aan tafel gesuggereerd werd dat ze het zou doen voor de man. Vrije keuze dus!

Zo zijn er veel vrouwen die een beroep doen op hun vrije keuze, en afdwalen in vaagheid als die vrije keuze wringt met het feminisme. Het wekt de schijn van schaamte om uit te komen voor conservatieve waarden. Kun je progressieve waarden uitdragen en zelf conservatief leven? Kun je steun uitspreken naar vrouwen in Iran én zelf een hoofddoek dragen? Ja, maar echt overtuigend is het niet.

Kamerleden met aartsconservatieve roots

Neem bijvoorbeeld GroenLinks-politica Kauthar Bouchallikht of Fonda Sahla die voor D66 in de Kamer zit. Beiden zijn lid van partijen waarin je uitsluitend feminist kunt zijn. Als man en als vrouw. Beiden staan bekend om hun aartsconservatieve roots binnen de islamitische gemeenschap. Kauthar was vicevoorzitter van het Forum van Europese Moslim Jongeren en Studenten Organisaties (FEMYSO). En Fonda werd gelinkt aan de terroristische Hofstadgroep door familiebanden.

Vrouwen als zij die zich enerzijds emanciperen door hun politieke activiteiten en hun stem in het debat, en anderzijds profileren als moslima met hoofddoek maken de symbolische waarde van de hoofddoek nog belangrijker. Want wie durft het oeroude symbool er nog aan toe te kennen? Eigenlijk niemand. Waarschijnlijk omdat zij dit te achterhaald vinden, omdat het botst met westerse waarden en omdat het eigenlijk helemaal niet zo feministisch is.

Een nieuw symbool

Het lijkt me juist nu nodig voor deze vrouwen om naar voren te stappen, afstand te doen van het oude symbool en over te stappen naar een nieuw symbool. Een dat meer past bij de tijd en één dat geloofwaardiger overkomt en meer strookt met andere progressieve waarden die zij lijken aan te hangen. 

Het zou de solidariteit met de Iraanse vrouwen versterken. En vrouwen kunnen hun hoofddoek blijven dragen én zichzelf feministe noemen, zonder dat iemand daar raar van opkijkt. Kan dat zo makkelijk? Ik denk dat het haast noodzakelijk is. Heb je daar geen mannelijke islamitische theologen voor nodig om het goed te keuren? Dat lijkt me niet. Een maatschappijkritiek op de vrouwelijke emancipatie kun je beter bij de vrouw zelf laten beginnen. Dat is feminisme!

Wynia’s Week verschijnt 104 keer per jaar, dank zij de donateurs. Doet u mee? Hartelijk dank!

Het bericht Feministische moslima’s, verander de symbolische waarde van de hoofddoek! verscheen eerst op Wynia's Week.

Dilan Yeşilgöz is zo’n geluksvogel.

Als Kamerlid hoorde mevrouw Yeşilgöz tot de grondtroepen van de VVD die rond verkiezingen worden ingezet om met geharnaste uitspraken kiezers te winnen.

Mevrouw Yeşilgöz deed het met flair en ontliep – om het vriendelijk te zeggen – camera noch reporter. Het leverde haar nationale bekendheid op.

Oude cultuur

Helaas, hoe hoger de toon, hoe dieper de val. ‘Kakelkip’ werd ze op social media genoemd omdat ze daags na de verkiezingen haar geheugen al weer kwijt was, terwijl haar staccato nog in onze oren naklonk.

Maar goed, dat was nog onder de oude bestuurscultuur, zullen we maar zeggen. Toen onze parlementariërs geknecht werden door een meedogenloze fractiediscipline. Toen het woord tegenmacht nog moest worden bedacht. Toen wegen zich nog konden splitsen zonder te splitsen.

Dat is allemaal voorbij. Toch?

Correctie

Mevrouw Yeşilgöz was koud minister van Justitie of ze kreeg de vraag of ze de lockdown ging handhaven. Met de ‘sterke arm’, dus met politie en boa’s.

Oeps, macht der gewoonte. Vergat ze zomaar haar krachtdadige taal als Kamerlid en prees ze een soort doe-het-zelf-handhaving aan. Wij burgers moesten onszelf handhaven, omdat die regels goed zijn, en dan hoefde zij de hulp van politie en boa’s niet in te roepen.

Of zoiets.

Iedereen viel over haar heen. Sprak hier de minister van Justitie? Nou, die sprák niet alleen, ze schréef ook, namelijk een vliegensvlugge correctie op haar uitspraken.

Nederland deed daar smalend over, maar u en ik waarderen het als een enorme stap voorwaarts, in het licht van haar verleden althans.

IS-vrouwen

Niet lang daarna kwam de minister weer in opspraak. Ze had vijf IS-vrouwen met hun elf kinderen vanuit Syrië naar ons land overgebracht. Zonder vooraankondiging, maar wie zich een soortgelijke actie van haar voorganger Grapperhaus herinnert, kan niet verbaasd zijn geweest.

De uitleg is dat de rechter had bepaald dat de dames niet vervolgd zouden kunnen worden als ze zich niet hier zouden kunnen verdedigen.

Weer veel boe-geroep in de media.

De argumentatie is ook niet onweerlegbaar. Het kabinet is namelijk niet verplicht de dames terug te halen. Je kunt ze er ook gewoon laten zitten.

Aan de andere kant, er is wel iets voor te zeggen om ze op te halen, want beter hier veroordeeld en na vrijlating onder toezicht, dan dat ze later illegaal het land binnenkomen om de boel op stelten te zetten.

Help de Yezidi’s

Maar toch, onhandig was het weer wel van onze minister van Justitie. Ze had als Kamerlid altijd gezegd dat deze vrouwen vooral moesten wegblijven.

En als het dan niet anders kan, waarom zet ze er niets tegenover? Juist zij die zelf vluchteling was. Help bijvoorbeeld Yezidi’s die het land uitgezet dreigen te worden. Niemand begrijpt dat we zulke ingewikkelde toeren uithalen voor een stelletje terroristen en zo bikkelhard zijn voor hun slachtoffers. Zo’n gebaar zou echt stoer zijn geweest.

Gemiste kans.

Inclusief uniform                                              

Gelukkig dient zich – en dat alles binnen een maand na haar aantreden –  een nieuwe kans aan om te laten zien dat er een rechtstreekse lijn loopt van het Kamerlid Yeşilgöz naar de minister Yeşilgöz.

Afgelopen week nam de gemeenteraad van Arnhem een motie aan, getiteld ‘Een inclusief uniform bij Toezicht en Handhaving’.

Om te voorkomen dat u en ik zouden denken dat het alleen om het hoofddoekje gaat, noemt de motie ook wat andere religieuze hoofddeksels, het keppeltje en de tulband, maar we weten wel beter.

De kern is dat de Arnhemse boa’s een hoofddoekje moeten kunnen dragen.

Ook Utrecht, Tilburg, Rotterdam en Amsterdam willen hun boa’s graag een hoofddoekje toestaan.

Segregatie

Het gaat hier om een gecoördineerde actie van Denk, in het voetspoor van de internationale lobby zoals die van de Moslimbroederschap.

Op lokaal niveau weet Denk altijd wel progressieve medestanders te vinden. In Arnhem was D66 graag bereid om mee te tekenen. In Utrecht ronselde Denk de Partij voor de Dieren en Student&Starter. In Tilburg zit Denk niet in de raad, maar werd ze bereidwillig geholpen door de lokale partij Ons Tilburg die helemaal van ‘het verbinden’ is.

Verbinden is natuurlijk het laatste wat Denk wil. Toen de voorzitter van de Boa-Bond meldde dat zijn club geen voorstander van dit soort religieuze uitingen is, liet de partij weten dat dit haar geen barst kon schelen.

Het gaat Denk om segregatie.

Hoe het ook zij, er is geen enkele aanwijzing dat moslima’s staan te dringen om boa te worden als ze maar een hoofddoekje mogen dragen.

Wereldvreemd

Denk heeft een plan. Het hoofddoekje bij de boa’s is de stepping stone naar het hoofddoekje bij de politie, het openbaar ministerie, de rechterlijke macht, de advocatuur.

Het is niet voor niets dat hoofdcommissaris Sitalsing van de Nationale Politie in de overwegingen van de Arnhemse motie wordt opgevoerd. Deze man voert samen met een lid van de korpsleiding openlijk campagne voor het hoofddoekje. Het uniform is voor hen een soort bedrijfskleding zonder de symbolische waarde van neutraliteit. Die neutraliteit moet blijken uit het gedrag van de agenten, aldus hun wereldvreemde opvatting.

Gedragscode

De Tweede Kamer wil van dit hoofddoekjes-gedoe niets weten. Zowaar! Op 25 november 2021 werd een motie van de PVV aangenomen waarin het hoofddoekje voor boa’s zonder omhaal werd verboden.

We noteren wel even dat drie van de vier huidige coalitiepartijen tegenstemden, D66, CDA en ChristenUnie. En Denk natuurlijk. Verder ook de fellow travellers van Denk: de PvdA, GroenLinks, Partij voor de Dieren, Volt en BIJ1.

De toenmalige minister van Justitie, Grapperhaus, had het er maar moeilijk mee, zo valt in zijn reactie te lezen.

Over de Nationale Politie kon hij duidelijk zijn, want die viel onder zijn directe verantwoordelijkheid. Hoofddoekjes zijn omwille van de neutrale uitstraling van agenten niet toegestaan. Keppeltjes en tulbanden ook niet. Niets nieuws onder de zon, aldus de bewindsman, het staat in de desbetreffende gedragscode.

Wie dat zo parmantig stelt, zal dus ook wel Sitalsing en zijn cheffin in de korpsleiding hebben gemaand om eindelijk eens hun mond te houden, maar dat terzijde.

Deurtjes

Over de boa’s was Grapperhaus aanzienlijk vager, zeg maar polderiaans. Iedereen blijkt er een beetje over te gaan: de minister (het stelsel), de VNG (het model-uniform), de gemeentes (het uniform ter plaatse) en zo verder.

Lokaal maatwerk is mogelijk (deurtje open), maar het model-uniform wordt op dit moment geëvalueerd (deurtje dicht) om te bezien of er redenen zijn om aanpassingen aan te brengen (deurtje weer open). Er moet natuurlijk ook gesproken worden met de Boa-Bond (deurtje dicht) en de ondernemingsraden (heel veel deurtjes die open en dicht kunnen).

Uitgelezen kans

Als je dit zijn gang laat gaan – en dat impliceerde de minister – , kun je voorspellen wat er gaat gebeuren. De grote steden krijgen hun zin, zo gaat dat bij de VNG. Reken maar dat Denk ondertussen de druk zal opvoeren: universiteitssteden te over, lankmoedig en weldenkend.

En dat terwijl er een glasheldere uitspraak van de Tweede Kamer ligt.

Een uitgelezen kans voor de nieuwe minister van Justitie, Dilan Yeşilgöz, om te laten zien waar ze voor staat. En stond.

Stelselverantwoordelijkheid is een voldoende basis. Jammer dan als de coalitiepartijen er niet zo’n zin in hebben.

Go Dilan!

Het bericht Dilan Yeşilgöz is een geluksvogel verscheen eerst op Wynia's Week.

Aanleiding was de publicatie van het boek Erica, de motor achter de Meilandjes. Een paar pagina’s uit het boek bevatten commentaren op de islam, immigratie en integratie. ‘Er is echt geen meisje dat in de zomer op de fiets wil met een hoofddoek. Je wil gewoon de wind in je haren voelen. Dát is vrijheid’ liet Erica Meiland door haar biograaf Jan Dijkgraaf optekenen. En: ‘Het is toch vreselijk dat je er amper voor uit kunt komen dat je PVV stemt? Want dat levert heel veel gezeik op’.

Verontwaardiging volgde, als op commando. Erica Meiland werd op 29 oktober 2021 bij praatprogramma Jinek van RTL4 bestraffend toegesproken door Eva Jinek. Meiland bleef onverkort bij haar uitspraken en zei dat ze de hoofddoek voor vrouwen niet kon. De consternatie in de studio was voelbaar. TV-starlet Chantal Janzen probeerde ter plekke aan duiveluitdrijving te doen en beweerde – zonder enig bewijs – dat het dragen van de hoofddoek meestal vrijwillig gebeurt.

Sponsordeals

De Meilands zijn volkshelden en praten zoals een deel van hun kijkers op markten en in de kroeg doet. Erica Meiland schreef over ‘klaplopers die allemaal geld sturen naar Turkije’ – een generalisatie die steeds minder opgaat. Ze sprak een voorkeur uit voor asielzoekende gezinnen boven jonge alleenstaande mannen. En Meiland vergeleek vrouwen in een boerka met pinguïns. Stevig, maar niet botter dan de Britse premier Boris Johnson die in 2018 vrouwen in een boerka vergeleek met ‘letter boxes’ (brievenbussen).

Voor de oren van weldenkend Nederland is dergelijke volkstaal hetzelfde als vloeken voor streng gereformeerden. Weldenkend Nederland, dat zijn de vele politici, bestuurders, journalisten, schrijvers, cabaretiers, BN’ers en hoger opgeleide Nederlanders die het heersende narratief over diversiteit en inclusiviteit kritiekloos onderschrijven.

Na het optreden van Meiland bij Jinek volgden meer verontwaardiging, bedreigingen en beschuldigingen van racisme. Een aantal sponsoren zegde overeenkomsten met de Meiland-familie op. Een matrassenmerk beval Maxime Meiland (de dochter van) afstand te nemen van haar moeder. Dennis Schmoltz, CEO van het matrassenmerk, liet in een statement weten ‘diversiteit en inclusie’ te omarmen: ‘Omdat Maxime niet de directe bron was hebben we haar een paar uur de kans gegeven een standpunt in te nemen. Ze is tot nu toe niet bij ons teruggekomen. Daarom hebben wij de samenwerking onmiddellijk verbroken.’

Escalatie in debat

Bedrijven, zeker die met Angelsaksische moedermaatschappijen of aandeelhouders, buitelen over elkaar heen om zich als divers en inclusief te presenteren. Daarbij nemen ze uit de VS afkomstige woke dogma’s over – die op hun beurt weer bepalend zijn voor de neuroses en taboes van spraakmakend Nederland. Dat een bedrijf de dochter van de ‘dader’ publiekelijk het bevel geeft afstand te nemen van haar moeder is een escalatie in het debat.

Maxime Meiland was geen werknemer van het bedrijf maar een reclamegezicht. Het gaat ook niet om staatscensuur, want het is niet de regering die Erica Meiland verbiedt iets te publiceren of bij wet Maxime Meiland meningen oplegt. Wél is hier sprake van meutevorming en volksgerichten, waarbij het uiten van kritiek op één bepaalde religie leidt tot consequenties in het dagelijkse leven (doodsbedreigingen) en het werkende leven (financiële schade). Volledig subjectief en gebaseerd op emoties.

Uitgesproken ex-moslima’s

Is wat Meiland zei zo anders dan wat Lale Gül, auteur van Ik ga leven, schrijft over hoofddoeken en de islam? Gül is in haar boek zeker zo hard over de islam als Meiland. Gül verkocht 200.000 exemplaren van haar boek, kreeg prijzen en is door Elsevier uitgeroepen tot persoon van het jaar 2021.

Voor veel ex-moslima’s als Lale Gül staat echter bepaald geen warm bad klaar. De bewijslast van druk en dwang leggen progressieven graag neer bij de meisjes die zeggen de hoofddoek niet te willen dragen. Bewijs eerst maar eens dat er sprake is van dwang! Uit islamitische milieus afkomstige vrouwen die zich uitspreken lopen het risico het stempel van FVD- of PVV-sympathisant op hun voorhoofd te krijgen.

Het voorbeeld van Ayaan Hirsi Ali – die zich behalve tegen hoofddoeken en sluiers ook uitsprak tegen besnijdenis van meisjes – spreekt boekdelen. Naast bedreigingen uit islamitische hoek – van  terreurcel De Hofstadgroep – kreeg Hirsi Ali te maken met beschuldigingen en besmeuring door vooral linkse journalisten, politici en bestuurders.

De ziel van Weldenkend Nederland

Erica, de motor achter de Meilandjes kreeg in Weldenkend Nederland binnen enkele dagen de taboe-status die De Duivelsverzen van Salman Rushdie heeft onder moslimfundamentalisten. Mediaverslaggever Wilfred Takken van de NRC noemde het boek op 18 november 2021 ‘een haatzaaiend pamflet van een realityster’. Takken fulmineerde verder:

‘Juist dat haar gedachtegoed verpakt is in een onderhoudend boekje over een geliefd, komisch programma, maakt dit werk gevaarlijker dan boeken van gelijke strekking door politici als Thierry Baudet en Geert Wilders.’

Dat Meiland in het boek aangeeft op de Partij voor de Dieren te stemmen ontging Takken, die de Meilands ‘racistische overtuigingen’ toedichtte. Boze BN’ers, journalisten en vele weldenkenden zeiden het hem na, vanuit de aanname dat kritiek op de hoofddoek gelijk staat aan racisme. Het is een wijdverbreide gedachtenkronkel: de islam als ras en de hoofddoek als onuitwisbaar aangeboren kenmerk.

Etnocentrisme

Nederlandse bestuurders, politici en commentatoren behandelen moslims nogal makkelijk als slachtoffers, als door de Nederlandse maatschappij benadeelde minderheid zonder ‘agency’. Intolerantie en overlast door islamitische minderheden waren tenminste ten dele een reactie op discriminatie, zo meenden bestuurders als oud-burgemeester Job Cohen van Amsterdam. Beleid van overheidsinstanties en gemeenten baseert zich anno 2021 nog regelmatig (deels) op vergelijkbare aannames.

Weldenkenden zijn gevoelig voor het ‘islamofobie’-frame dat islamitische organisaties als het Turkse Milli Görüş en de aan de moslimbroederschap gelieerde jongerenorganisatie FEMYSO gebruiken om kritiek op de islam – en de hoofddoek in het bijzonder – verdacht te maken. De moslimorganisaties krijgen daarbij hulp van antiracisme-collectieven als het European Network Against Racism (ENAR) en idealistische organisaties als de Nederlandse Stichting Media en Democratie en de Open Society Foundation.

De Europese Commissie en de Raad van Europa werken graag samen met conservatieve moslimorganisaties. De Raad van Europa én de EU ondersteunden zelfs (kortstondig) een online campagne met posters van vrouwen met hoofddoeken, begeleid door slogans als ‘Bring joy, accept hijabs’, ‘My headscarf, my choice’ en ‘Beauty is in diversity as freedom is in hijab’.

Hoofddoekpromotie en powervrouwen

Lale Gül gaf in de podcast van Elsevier Weekblad op 9 december 2021 aan dat Erica Meiland grotendeels gelijk had over de dwang tot het dragen van hoofddoeken. Ze wees er op dat hoofddoek-draagsters als de Meiden van Halal en Tweede Kamerlid voor  GroenLinks Kauthar Bouchallikht continu positieve media-aandacht krijgen. Gül wees er op dat de conservatieve moslimgemeenschap volledig achter deze zogenaamde ‘powerfeministes’ staat.

Moslims en hun beschermengelen roepen op dit punt uit: Lale Gül wordt juist overal op het paard gehesen! Ze zit toch bij elke talkshow en mag telkens de islam beledigen? Maar Gül zit wel ondergedoken en gaat – net als Salman Rushdie – alleen onherkenbaar of met beveiliging over straat. 

Agency

De beschermengelen kunnen nog inbrengen dat Lale Gül afkomstig is uit een islamitisch milieu en daarom de ‘agency’ heeft om te spreken over hoofddoeken die Erica Meiland niet heeft. Volgens die redenering zouden in Nederland alleen ex-christenen iets over het christendom mogen zeggen. En feministen van de oude stempel van niet-christelijke huize als Hanneke Groenteman en Hedy d’Ancona niet.

Burgemeester van Amsterdam Femke Halsema zei in 2009 tegen dagblad De Pers geen fan te zijn van de hoofddoek: ‘Ik kan niet wachten op het moment waarop de moslima’s in vrijheid hun hoofddoek zullen afslingeren’. In 2001 zei (destijds) hoofdredactrice Cisca Dresselhuys van feministisch weekblad Opzij geen redactrice met een hoofddoek te willen.

Oude stijl feminisme?

Erica Meiland schreef ook over ‘onderdrukking van vrouwen en culturele gewoonten als besnijdenissen’. Toch onderwerpen waar feministen van oudsher om geven. En inderdaad, Erica Meiland identificeert zich naar eigen zeggen als een hardcore feministe.  Meiland zei dat mannen die hun lusten niet kunnen beheersen de kern van het probleem zijn. Om in woke-termen te blijven heeft Meiland hier ‘agency’, want ze is een vrouw. Komt de blinde razernij tegen Erica Meiland niet deels voort uit het besef dat deze ‘volkse’ realityster op haar manier een authentieke feministe is?

Bestaand beleid tegen boerka’s

Het dragen van een boerka is in Nederland bij wet verboden in het openbaar vervoer en in scholen, ziekenhuizen en overheidsgebouwen. Het regeerakkoord dat de beoogde coalitie Rutte Vier van VVD, D66, CDA en ChristenUnie op 15 december 2021 presenteerde noemt bescherming van meisjes tegen eerwraak, huwelijksdwang en genitale verminking expliciet – praktijken die in Nederland vrijwel uitsluitend binnen de moslimgemeenschap voorkomen.

Frankrijk heeft in 2003 doelbewust een hoofddoekverbod ingevoerd op openbare scholen en universiteiten. Juist om Franse moslimmeisjes op jonge leeftijd tegen dwang te beschermen en te voorkomen dat de islam de sfeer ging bepalen op scholen. Turkije en Indonesië kenden ooit vergelijkbare wetten.

Het dragen van een hoofddoek hoeft geen belemmering te zijn om zaken als huwelijksdwang en meisjesbesnijdenis te bestrijden, dat bewijst Shirin Musa van Femmes for Freedom. Veel ‘witte’ beschermengelen van de islam hebben moeite deze werkelijkheden publiekelijk te erkennen, zo sterk is de eerbied voor de symbolen van de islam.

Racisme-beschuldiging als wapen

De Haagse moskeeënkoepel SIOHR en het Rotterdamse Stichting Platform Islamitische Organisaties Rijnmond (SPIOR) eisten dat Talpa de samenwerking met Erica Meiland stopzette wegens ‘moslimhaat, discriminatie, racisme en xenofobie’. De racisme-beschuldiging dient hier als wapen.

Het Internationaal Verdrag over de uitbanning van rassendiscriminatie (IVUR) beschrijft in artikel 1 ‘ras’ als zijnde ‘huidskleur, afkomst, nationale afstamming en etnische afstamming’. Jodenhaat is een vorm van rassenhaat, want het richt zich op afstamming – religieus praktiserend of niet. Het dragen van een hoofddoek of boerka is geen kwestie van afstamming, hooguit van religie en cultuur. De gewoonte komt overal ter wereld voor en is niet gekoppeld aan huidskleur of afstamming. Bekering volstaat om vrijwel per direct tot de islam te behoren. Uiteraard bestaat er discriminatie van moslims – net als discriminatie van christenen – maar die discriminatie betreft de religie en de gewoonten en niet de afstamming.

Christenen, joden en moslims

De beschermengelen van de islamitische gevoeligheden komen graag met de redenering: ‘wat als X hetzelfde had gezegd over joden?’. Nu, Erica Meiland schreef in de gewraakte passages in het boek ook over beperkingen die het orthodox-joodse geloof aan vrouwen oplegt. Daarover was geen enkele ophef. Nog een aanwijzing dat alleen de islam, en de hoofddoek in het bijzonder, in Nederland een sacrale status heeft.

BNN-VARA commentator Francisco van Jole noemde op 20 oktober 2021 bij De Nieuws BV orthodoxe protestanten die zich om religieuze redenen niet lieten vaccineren ‘fucking christenen’ en voegde hen toe: ‘ga maar lekker dood’. De uithaal van Van Jole – erkend lid van Weldenkend Nederland – ging zelfs BNN-VARA presentatrice Natasja Gibbs wat te ver, maar lokte verder alleen in christelijke kringen verontwaardiging uit.

Botte opmerkingen over christenen uit Urk of Staphorst oogsten in progressieve kringen vaak applaus, omdat de bewoners van deze dorpen tot de laatste Nederlanders behoren die zich juist niet schamen voor christendom en nationalisme.

Sociaal snobisme

Volkskrant-columniste Loes Reijmer vertolkte dit sociale snobisme perfect in haar bijdrage van 3 december 2021 Meilandjes gecanceld? Nee, dit zijn de wetten van de marketing. De Meilands (‘en hun lekker malle taaltje’) hadden volgens Reijmer een ‘onfris randje’ en debiteerden ‘xenofoob geleuter, borrelpraat die het niveau aan de toog van café Het Sneue Soosje nauwelijks ontstijgt’.  

Moslims als slachtoffers

Erica Meiland ziet de moslimvrouw als slachtoffer van de eigen religie. De weldenkenden zien de moslimvrouw eerder als slachtoffer van Nederlanders als Erica Meiland (en in het verlengde daarvan Geert Wilders).

Het Sociaal Cultureel Planbureau schreef in 2018 in De religieuze beleving van moslims in Nederland. Diversiteit en verandering in beeld dat ‘de ervaring van uitsluiting, negatieve vooroordelen en discriminatie groepsidentificatie onder moslims bevordert’ en een motivatie kan vormen voor ‘een verscherpte profilering van de eigen moslimidentiteit, in woord en in gebaar (bijvoorbeeld door het dragen van een hoofddoek)’. Het SCP baseerde zich hierbij onder meer op het werk van Martijn de Koning. In deze redenering verklaart men het gedrag van moslims grotendeels vanuit de gedragingen van niet-moslims. Alsof moslims zelf geen ‘agency’ hebben.

Geen van beide kampen in de discussie vermeldde dat islamitische vrouwen zelf ook onprettige ideeën kunnen hebben of andere Nederlanders kunnen discrimineren. Nogal wat moslims (vrouwen incluis) zien niet-moslims als onrein of zelfs minderwaardig. Dit benadrukte Jason Walters – voormalig lid van terreurcel de ‘Hofstadgroep’ en gederadicaliseerd – in de documentaire The Good Terrorist van 2Doc van 6 november 2019.

Onderzoek SCP

Hoogleraar sociologie Ruud Koopmans van het Berlijnse Centrum voor sociaalwetenschappelijk onderzoek WZB concludeerde in 2015: ‘De hoofddoek is beste voorspeller voor moslimfundamentalisme’. Koopmans: ‘Ook als je corrigeert voor leeftijd en opleidingsniveau, zie je dat de hoofddoek gepaard gaat met fundamentalisme, een vijandigere houding tegenover het Westen en meer antisemitisme.’

Het Sociaal Cultureel Planbureau noteerde in 2018 in De religieuze beleving van moslims in Nederland. Diversiteit en verandering in beeld dat moslims in Nederland orthodoxer worden in plaats van vrijzinniger. Van de Turkse moslima’s draagt bijna de helft een hoofddoek, van de Marokkaanse moslima’s ruim driekwart. Meer dan de helft van de moslims in Nederland is volgens het SCP te typeren als vroom of zelfs orthodox. Van hen vindt het grootste deel dat vrouwen verplicht een hoofddoek moeten dragen. Hoeveel islamitische vrouwen met een hoofddoek zouden Chantal Janzen onrein of onzedig vinden? 

Internaliseren van islamitische normen

Er zijn – zo schreef het SCP – twee tegengestelde stromingen: een deel van de moslims in Nederland wordt religieuzer, een ander kleiner deel seculier. De eerste groep heeft de warme steun van politici, bestuurders en media. De laatste groep zit in de verdomhoek, behalve als ze – zoals Lale Gül – succesvol zijn als schrijfster.

Het SCP-onderzoek onderzocht de mate van conservatisme onder moslims in Nederland met de vraag ‘het doet mij pijn als iemand iets negatiefs over mijn geloof zegt’. De beschermengelen van de islam nemen stapsgewijs dergelijke normen en de gevoeligheden van de conservatieve moslims over.

In Nederland zijn er met name in de grote steden een aantal islamitische basisscholen met regels voor verplicht bidden, kledingvoorschriften, afzondering tijdens het gebed voor meisjes tijdens de menstruatie, controles op verplicht vasten, een verbod op make-up en korte rokjes. En de aanbeveling of verplichting tot het dragen van de hoofddoek.

Allemaal vrijwillig en vrijheid-blijheid, zeggen de niet-islamitische beschermengelen. Meisjes van elf jaar oud zouden volledig uit eigen beweging kiezen voor hoofddoeken en gendersegregatie. Is dit voor islamitische meisjes een goede voorbereiding op de ‘woke’ genderneutrale Nederlandse maatschappij die dezelfde beschermengelen niet zelden voorstaan?

Strijd tegen populisme

Islamitische normen heilig verklaren is voor Weldenkend Nederland een manier om te laten zien dat je geen populist bent en de ‘juiste’ opvattingen hebt. Islamitische Staat-terroriste Laura H. – die op geen enkele manier afstand nam van de genocide plegende beweging waar ze toe behoorde – is niet voor niets door KRO-NCRV-boegbeeld Margriet van de Linde op het podium gehesen en publiekelijk van absolutie voorzien.

Het kijkerspubliek van SBS6 strafte de familie Meiland niet af, de kijkcijfers bleven volgens het SKO Onderzoek van 1 november 2021 op peil. Niet vreemd, want de opvattingen van de ‘Meilandjes’ zijn vergelijkbaar met die van veel Nederlanders. Het onderzoeksrapport Enquête Hoofdpunten Beleid Rutte IV van Peil.nl uit oktober 2021 concludeert dat Nederlanders in meerderheid niet tegen immigratie zijn maar wel ‘een sterke voorkeur hebben voor een actief immigratiebeleid, dat paal en perk stelt aan de huidige ongeremde instroom’. Een kwart van de ondervraagden wil een (tijdelijke) stop op niet-westerse immigranten.

Elke oplettende burgemeester, politicus, wethouder, journalist en BN’er is van deze standpunten op de hoogte. Weldenkend Nederland ziet alleen liever niet dat het plebs deze standpunten en meningen wereldkundig maakt, en zeker niet zonder voorafgaande toestemming van hogerhand.

Wynia’s Week is er ook in het nieuwe jaar, 2022. Draagt u ook bij aan deze broodnodige, onafhankelijke berichtgeving? Doneren aan Wynia’s Week kan via de bankrekening van Wynia’s Week NL94 INGB 0006 3945 08 of HIER. Hartelijk dank!

Het bericht Weldenkend Nederland verdraagt geen kritiek op de hoofddoek verscheen eerst op Wynia's Week.